Επιλογή Σελίδας

Επαναπροσδιορισμός ρίσκου στη μετά-Covid19 εποχή

«Οι επενδύσεις σε διαμερίσματα προς ενοικίαση έχουν ξεπεράσει ακόμη και τις επενδύσεις γραφείων σε ορισμένες αγορές».

Έρη Μητσοστεργίου

Διευθύντρια Ευρωπαϊκής Έρευνας Savills
Πρόεδρος ULI Greece & Cyprus

Για πολλά χρόνια, ο ορισμός των επενδύσεων «κορμού» (“core”) στην αγορά ακινήτων της Ευρώπης αναφερόταν σε επενδύσεις χαμηλού κινδύνου, κυρίως υψηλής ποιότητας κτήρια γραφείων, στα οικονομικά κέντρα της Ευρώπης. Σε αυτές της αγορές στρέφονταν οι επενδυτές σε περιόδους αβεβαιότητας όπως αυτή που τώρα διανύουμε.

Ωστόσο, εν μέσω της παγκόσμιας πανδημίας, τα δεδομένα αλλάζουν. Η υιοθέτηση της τεχνολογίας και της αυτοματοποίησης εντατικοποιούνται και οι ανάγκες σε φυσικούς χώρους επαναπροσδιορίζονται.

Υπό αυτό το πρίσμα οι επενδυτές αναζητούν ασφαλή επενδυτικά προϊόντα που προσφέρουν σταθερά και μακροχρόνια εισοδήματα. Η συλλογή ενοικίων μετά την εμφάνιση του Covid19, μειώθηκε κατά μέσο όρο στην Ευρώπη, περίπου στο 80% του προ-κρίσης επιπέδου στα γραφεία, κάτω από το 50% στα καταστήματα, ενώ παρέμεινε σταθερά πάνω από το 90% στις κατοικίες.

Η κατοικία είχε ήδη αρχίσει να προσελκύει αυξανόμενο επενδυτικό ενδιαφέρον πρό κρίσης, λόγω των ισχυρών θεμελειωδών μεγεθών της αγοράς; όπως η αύξηση της αστικοποίησης, η έλλειψη προσφοράς οικονομικής κατοικίας και η αύξηση της ζήτησης για ενοικίαση σε περιόδους οικονομικής αβεβαιότητας . Παράλληλα με το γεγονός ότι η στέγαση είναι βασική ανάγκη, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι οι επενδύσεις σε διαμερίσματα προς ενοικίαση έχουν ξεπεράσει ακόμη και τις επενδύσεις γραφείων σε ορισμένες αγορές φέτος, καθώς σταδιακά θεωρούνται επενδυτικά προϊόντα «κορμού».

Τα πρόσφατα επενδυτικά σχέδια για την ανάπτυξη μεγάλης κλίμακας οικιστικών συγκροτημάτων στην Αθήνα, υποδηλώνουν ότι ανάλογες είναι οι τάσεις και στην Ελληνική αγορά. Η εμπιστοσύνη στον τομέα της κατοικίας βασίζεται κυρίως στη χαμηλή προσφορά καλής ποιότητας οικιστικού αποθέματος, λόγω της μειωμένης κατασκευαστικής δραστηριότητας που επακολούθησε την προηγούμενη οικονομική κρίση. Στη μετά Covid19 εποχή τα νοικοκυριά, θα αναζητήσουν ακόμη πιο συνειδητά οικίες που θα τους προσφέρουν καλή ποιότητα ζωής, ευέλικτους χώρους, προστασία από κινδύνους και υποστηρικτικές υπηρεσίες.

Πανευρωπαϊκά, παρά τις μειωμένες προσδοκίες για θεαματική αύξηση των ενοικίων τα επόμενα 1-2 χρόνια, οι επενδύσεις στον τομέα της κατοικίας αποβλέπουν σε σταθερές, μακροπρόθεσμες εισοδηματικές ροές– αρκεί το είδος του οικιστικού προϊόντος να προσαρμόζεται στα τοπικά χαρακτηριστικά της ζήτησης, σε κάθε χώρα, πόλη, γειτονιά.